ҮЛКЕН ТАЛДЫКӨЛ ЖӘНЕ ЖАЛТЫРКӨЛ КӨЛДЕРІН САНИТАРЛЫҚ-МИКРОБИОЛОГИЯЛЫҚ БАҒАЛАУ
Main Article Content
Аңдатпа
Үлкен Талдыкөл және Жалтыркөл көлдерінің гидрохимиялық, бактериологиялық және паразитологиялық көрсеткіштері зерттелді: рН, қалқыма заттар, оттегі режимінің шарттары (еріген оттегі, ОБҚ5, ОХҚ,); минералдануы (құрғақ қалдық, хлоридтер, сульфаттар, жалпы кермектілік, жалпы сілтілік); биогенді заттар (фосфаттар, аммоний азоты, нитриттер, нитраттар, бор); металдар (темір, мыс, хром, никель, мырыш, марганец, молибден); органикалық заттар (СББЗ, мұнай өнімдері, фторидтер). Гидрохимиялық талдаулардың нәтижесінде ОХҚ 42,5 мг О2/л, қалқыма заттар 46,0 мг/л, жалпы темір 0,83 мг/л жоғарғы мәндерінің байқалуына сәйкес, Үлкен Талдыкөл көлі су сапасының алтыншы класына жатады. Жалтыркөл көлінде қалқыма заттар 18,62 мг/л құрады, сол себепті Жалтыркөл көлі де су сапасының алтыншы класына жатады. Басқа көрсеткіштер бойынша көлдерге токсикологиялық қауіп жоқ. Бактериологиялық зерттеулердің нәтижесі бойынша лактоза оң ішек таяқшалары, колифагтар мөлшерден аспаған. Бірақ сульфитредукциялаушы клостридиялардың Үлкен Талдыкөл көлінің суында болуы топырақта патогенді қарапайымдылардың резистентті цисталарының болу ықтималдығын көрсетеді. Паразитологиялық зерттеулердің нәтижесі бойынша көл суларында аскаридалардың, влагослав, токсокар, фасциол, теннидті онкосфералардың өміршең жұмыртқалары, сонымен қатар патогенді ішек таяқшаларының цисталары табылған жоқ. Инфузориялардың, коловраткалардың, гастротрихиялардың көп болуы және диатомды балдырлардың басымдылығы су қоймасының эвтрофикациясын және судың гүлдену қаупінің жоғары екенін көрсетеді.
Article Details
##submission.citations##
Akbayeva L. Kh., Bakeshova Zh. U., Mamytova N. S., Abzhalelov A. B., Yevneyeva D. O., Rakymzhan Zh., Tazhen A. N. The ability of natural waters to self-purify, depending on the degree of chemical pollution // Вестник КазНУ им. Әл-Фараби, серия экологическая. – Алматы. – 2024. – №2(79). – С. 32–41.
Акбаева Л. Х., Мельдешова А. Б., Макажанов Е. Ж. Антропогенное влияние на Талдыкольскую систему озер в городе Нур-Султан //Вестник Российского университета дружбы народов. Серия: Экология и безопасность жизнедеятельности. – 2022. – Т. 30, № 3. – С. 266–279.
Akbayeva, L., Mamytova, N., Beisenova, R.,Abzhalelov, A., Akhayeva, A. Studying the self-cleaning ability of water bodies and watercounts of arshalyn district of akmola region // Journal of Environmental Management. – 2020. – V. 11(5). – P. 1095–1104.
СТ РК 3468-2019 Охрана природы. Методы санитарно-микробиологического анализа воды поверхностных водоемов (https://online.zakon.kz/Document/?doc_id=34735050&pos=3;-102#pos=3;-102).
МУК №10.05.045.03. Методические указания. Методы микробиологического контроля питьевой воды. Государственная система санитарно-эпидемиологического нормирования Республики Казахстан (https://online.zakon.kz/Document/?doc_id=37998310).
Методические рекомендации по санитарно-паразитологическому исследованию объектов внешней среды Государственного санитарно-эпидемиологического надзора МЗ РК от 27.12.2005 года.
Об утверждении гигиенических нормативов показателей безопасности хозяйственно-питьевого и культурно-бытового водопользования. Приказ №138 МЗ РК от 24.11.22 г.
СТ РК ГОСТ Р 51592-2003 Вода. Общие требования к отбору проб.
. Единая система классификации качества воды в водных объектах по приказу председателя Комитета по водным ресурсам Министерства сельского хозяйства Республики Казахстан от 9 ноября 2016 года №151.632
Морозова М. А., Федоров Ю. А. Роль сульфитредуцирующих клостридий в патологии у рыб //Известия вузов. Северо-Кавказский регион. Естественные науки. – 2015. – №1. – С. 60–65.
Трофимова Л. В., Мячина О. А., Гуляева В. В. Ресничные инфузории и сапробность водоемов// Вестник ЧГПУ. Биологические науки и физика. – 2010. – №11. – С. 312–319.
Мнацаканова Е. А. Динамика сообществ коловраток в водоемах с разными гидрологическими условиями. Московский государственный университет им. М.В. Ломоносова биологический факультет, специальность 03.00.18 – Гидробиология 1 А Москва, 2009.
Калинникова Т. Б., Гайнутдинов М. Х., Шагидуллин Р. Р. Методы контроля численности цианобактерий в водоемах и очистки питьевой воды от цианотоксинов// Экологическая безопасность. – 2019. – №4. – С. 33–45.
Санитарные правила «Санитарно-эпидемиологические требования к водоисточникам, местам водозабора для хозяйственно-питьевых целей, хозяйственно-питьевому водоснабжению и местам культурно-бытового водопользования и безопасности водных объектов». Приказ МЗ РК от 20.02.2023 г. №26.